تاریخ: ۱۴۰۲/۸/۲۲
افت قندخون در بیماران دیابتی؛ خطری که باید جدی گرفته شود

عضو هیئت علمی دانشکده علوم تغذیه، افت قند خون را از مشکلات شایع بیماران تزریق کننده انسولین برشمرد و تاکید کرد که با تغذیه صحیح می‌توان از بروز آن پیشگیری کرد.

 

دکتر غزاله اسلامیان به مناسبت هفته دیابت، اظهار کرد: افت قندخون یا هیپوگلیسمی زمانی اتفاق می‌افتد که سطح قند خون بسیار پایین باشد.

 

به گفته وی، دلایل گوناگونی می‌تواند باعث افت قندخون شود، اما شایع‌ترین علت افت قندخون در بیماران دیابتی پس از تزریق انسولین یا مصرف داروهای کاهنده قند خون ممکن است به دلیل مصرف ناکافی مواد غذایی یا ورزش شدید رخ دهد.

 

اسلامیان افزود: گلوکز منبع اصلی انرژی مورد نیاز بدن است، اما نمی‌تواند بدون کمک هورمون انسولین وارد سلول‌های برخی از بافت‌های بدن شود.

 

این استادیار دانشگاه خاطرنشان کرد: هنگامی که سطح گلوکز خون بالا می‌رود از برخی سلول‌های لوزالمعده یا پانکراس هورمون انسولین آزاد می‌شود که این هورمون به گلوکز کمک می‌کند تا وارد سلول‌ها شود و سوخت لازم برای آنها را فراهم می‌کند.

 

این دکترای تخصصی علوم تغذیه یادآور شد: گلوکز اضافی در کبد و ماهیچه ذخیره می‌شود. از سوی دیگر در صورتی که فرد چند ساعت غذا نخورد سطح قند خون او افت پیدا می‌کند.

 

به گفته او، هورمون دیگری از پانکراس به نام گلوکاگون ترشح می‌شود که می‌تواند قند ذخیره شده در کبد را تجزیه کند و گلوکز را به جریان خون بازگرداند.

 

اسلامیان، افت قند خون را یکی از مشکلات شایع در بیماران تزریق کننده انسولین عنوان کرد که نشانه‌های آن با تعریق، لرزش، احساس خستگی یا گرسنگی همراه است.

 

وی با بیان این که بیماران دیابتی بویژه افرادی که انسولین تزریق می‌کنند در خطر افت قند خون قرار دارند، دریافت منظم میان وعده‌ها و وعده‌های غذایی را  از جمله راهکارهای مهم برای رفع این مشکل عنوان کرد.

 

این استادیار دانشگاه به بیماران دیابتی، توصیه کرد: دو ساعت پس از تزریق انسولین از میان وعده مناسب طبق نظر متخصص تغذیه استفاده کنند.

 

به گفته وی، بیمار اگر داروهای جدیدی مصرف می‌کند یا برنامه غذایی و دارویی خود را تغییر می‌دهد، یا یک ورزش جدید را شروع می‌کند حتما باید با متخصص تغذیه خود درباره تاثیر این تغییرات بر نحوه مدیریت بیماری و خطر افت قندخون مشورت کند.

 

اسلامیان همچنین تاکید کرد: بیماران دیابتی باید با متخصص تغذیه درخصوص نوع و میزان میان وعده آخر شب خود به منظور پیشگیری از افت قند خون در هنگام خواب مشورت کنند.

 

او با تاکید بر ضرورت کنترل وضعیت افت قند خون در بیماران دیابتی، گفت: بیماران دیابتی باید قند خون خود را با استفاده از دستگاه‌های تست قند خون خانگی پایش کنند.

 

وی خاطرنشان کرد: افراد مختلف، حس‌های متفاوتی در زمان بروز افت قند خون دارند؛ اگر حس معمول و طبیعی نداشتید، حتما قند خون خود را چک کنید. اگر دچار افت شدید قندخون می‌شوید این سؤالات را از خود بپرسید:

 

اسلامیان یادآور شد: در مواقعی که احساس افت قندخون به فرد دست می‌دهد، بلافاصله قند خون باید چک شود. اگر قند خون زیر ۷۰ بود باید سریعا یک ماده غذایی قندی دریافت شود. برای مثال نصف لیوان آب میوه یا شربت قندی بنوشد و یا یک قاشق غذاخوری عسل یا شکر را در یک لیوان آب ریخته و مصرف کند.

 

وی افزود: باید ۱۵ دقیقه بعد قندخون فرد مجدد اندازه‌گیری شود. اگر هنوز قند خون زیر ۷۰ بود، مراحل بالا باید تکرار شود. در صورتی که فرد به قدری بی‌حال است که نمی‌تواند اقدامات بالا را انجام دهد و یا با وجود انجام اقدامات بالا، قند خون پس از نیم ساعت، بالای ۸۰ نیامده با اورژانس (شماره ۱۱۵) باید تماس گرفته شود.

 

بنابر اعلام روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی، اسلامیان به افراد دیابتی توصیه کرد: در مواقعی که بیرون از منزل هستند یک ماده غذایی شیرین مانند آبنبات همراه خود داشته باشند تا در زمان افت قند خون استفاده کنند. همچنین هنگامی که در حال رانندگی هستند وقتی دچار افت قند خون می‌شوند نباید به رانندگی ادامه دهند.